Wczesne symptomy zaburzeń komunikacyjnych i zachowań społecznych u dzieci od 8 do 24 miesiąca życia

Powodzenie terapii zaburzeń rozwojowych w dużej mierze zależy od momentu jej rozpoczęcia – ze względu na spadającą z wiekiem plastyczność układu nerwowego dziecka, wcześnie rozpoczęta terapia skutkuje lepszymi efektami, a tym samym wyższą jakością życia dziecka i jego rodziny w przyszłości. Wczesna interwencja może również zapobiec późniejszemu pojawieniu się wtórnych objawów zaburzeń, takich jak: agresywne, czy autoagresyjne zachowania, sztywne, stereotypowe wzorce aktywności, regres umiejętności językowych i społecznych.

  • Odpowiednio wczesne rozpoznanie nieprawidłowości w rozwoju społecznym i komunikacji u dziecka jest pierwszym krokiem do postawienia diagnozy pozwalającej na skorzystanie ze specjalistycznej wczesnej interwencji terapeutycznej.

Wczesne wykrycie zaburzeń w rozwoju społecznym i komunikacji jest możliwe dzięki zastosowaniu odpowiednio skonstruowanych narzędzi do badań przesiewowych. Jednym z takich narzędzi są karty obserwacyjne autorstwa dr Cheryl Dissanayake – profesora nadzwyczajnego School of Psychological Science australijskiego La Trobe University, dyrektora Olga Tennison Autism Research Centre (OTARC) w Melbourne. Ich wysoka skuteczność została potwierdzona w zakrojonym na ogromną skalę projekcie naukowym "The Social Attention and Communication Study (SACS)" (ang. "Studium zachowań społecznych i komunikacji"), prowadzonym w latach 2006-08 w Melbourne. O skali projektu najlepiej świadczy ilość przebadanych noworodków – w badaniach wzięło udział ponad 22 tysiące rodzin.

Centrum Logopedyczne Adesse jest jedynym w Polsce ośrodkiem pracującym przy użyciu narzędzi przesiewowych programu SACS. Szkolenie z ich stosowania poprowadziła w dniach 3-4 maja 2011 r. sama autorka, dr Cheryl Dissanayake. Uczestniczył w nim zespół Centrum Adesse w składzie: dr Joanna Kwasiborska, Zofia Borska, Anna Dardzińska, Aleksandra Jakóbiak, Katarzyna Regulska i Aleksandra Sienniak.

  • Z dniem 1 czerwca 2011 r. – w ramach opisywanego projektu naukowego – Centrum Logopedyczne Adesse rozszerzyło swoją ofertę o spotkania konsultacyjne obejmujące obserwację zachowań społecznych i komunikacji dzieci w wieku 8, 12, 18 lub 24 miesięcy z wykorzystaniem narzędzi programu SACS.

Spotkania odbywające się w ramach projektu do końca października 2011 roku są bezpłatne. Prowadzą je przeszkoleni specjaliści takich dziedzin jak: psychologia, logopedia, pedagogika specjalna, wczesna interwencja terapeutyczna.

Począwszy od listopada koszt badania będzie wynosił 50 zł.

Wszystkie dzieci konsultowane w ramach projektu badane są narzędziami do badań przesiewowych pierwszego stopnia. W razie wykrycia nieprawidłowości w zakresie rozwoju społecznego i komunikacji, dziecko – jeżeli ukończyło 12 miesiąc życia – zostanie dodatkowo objęte badaniami przesiewowymi drugiego stopnia. Ponadto – po dokonaniu analizy wyników, zespół Centrum Adesse może przekazać wskazówki do działań profilaktycznych i stymulujących rozwój dziecka opracowane według autorskich programów konsultowanych przez specjalistów OTARC.

W razie zaobserwowania u dziecka niepokojących symptomów innych zaburzeń, rodzice zostaną skierowani do odpowiedniego specjalisty.

  • Oferta skierowana jest do rodziców dzieci w wieku 8, 12, 18 lub 24 miesięcy (plus-minus pół miesiąca) – zarówno tych, których coś niepokoi w zachowaniu dziecka, jak również tych, którzy nie dostrzegają żadnych nieprawidłowości, a jedynie chcą się upewnić, że rozwój dziecka przebiega normatywnie.
  • Do udziału w spotkaniach konsultacyjnych szczególnie zachęcamy rodziców dzieci przedwcześnie urodzonych oraz takich, które mają nieprawidłowo rozwijające się starsze rodzeństwo z: zaburzeniami ze spektrum autyzmu, niepełnosprawnością intelektualną, zespołami genetycznymi,  opóźnionym lub zaburzonym rozwojem mowy, mózgowym porażeniem dziecięcym.

Spotkania konsultacyjne odbywają się w siedzibie Centrum Logopedycznego Adesse przy ul. Bagno 2 w Warszawie i trwają pół godziny (plus czas potrzebny na omówienia wyników). Warunkiem wzięcia udziału w bezpłatnym badaniu jest podpisanie przez rodzica zgody na udostępnienie anonimowych wyników konsultacji na potrzeby naukowe.

Projekt realizowany jest we współpracy z autorką narzędzi SACS – dr Cheryl Dissanayake – oraz Olga Tennison Autism Research Centre, Melbourne, Australia. Jednym z celów projektu jest walidacja polskiego tłumaczenia narzędzi SACS przed wprowadzeniem spotkań konsultacyjnych prowadzonych z ich wykorzystaniem do stałej oferty Centrum Logopedycznego Adesse.

Serdecznie zapraszamy!

Sylwetkę naukową dr Cheryl Dissanayake znajdą Państwo na stronie Uniwersytetu La Trobe.
Strona Olga Tennison Autism Research Centre (OTARC).

Wybrane wywiady z dr Dissanayake:
happychild.com.au (30 czerwca 2010 r.)
www.theage.com.au (3 września 2008 r.)